Wanneer je beslist om te stoppen met je eenmanszaak, komt er meer bij kijken dan enkel wat papierwerk. Je stopt niet enkel met facturen maken, maar met een periode vol plannen, stress en trots. Natuurlijk moet je je stopzetting nog doorgeven aan de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) en de btw-administratie, dat kan via je sociaal secretariaat.
Dan is er nog die ene vraag die elke zelfstandige zich vroeg of laat stelt: “Wat doe ik met al de spullen van mijn zaak?”
De laptop, de bureaustoel, misschien zelfs de camionette: ze verdwijnen niet zomaar in rook (of in je woonkamer).
In dit artikel nemen we je stap voor stap mee door de afrekening: wat gebeurt er met je investeringen, afschrijvingen en btw wanneer je zegt: “Ik stop ermee.”
Wat bedoelen we met “bezittingen van de zaak”? 📒
Alles wat je ooit voor je zaak hebt gekocht en beroepsmatig gebruikt, hoort (voor een bepaald percentage) bij je onderneming. Denk aan:
- Laptop, smartphone of printer
- Gereedschap of machines
- Meubilair van je kantoor
- Een bedrijfswagen
Deze aankopen staan in je boekhouding en worden afgeschreven. Dat betekent dat je hun kost gespreid over meerdere jaren als beroepskost hebt ingebracht.
Wat gebeurt er met die bezittingen als je stopt? 🚧
Wanneer je stopt met je eenmanszaak, beschouwt de fiscus dat alsof je al je beroepsgoederen aan jezelf verkoopt. Dat klinkt wat vreemd, maar zo blijft alles correct verwerkt in je boekhouding.
Je bepaalt voor elk goed de marktwaarde: de prijs die je er vandaag nog voor zou krijgen.
Tip:
Kijk eens op tweedehandssites of vraag een schatting bij een handelaar om een realistische waarde te bepalen.
Moet je een factuur aan jezelf maken? 🧾
Ja. Je maakt een verkoopfactuur aan jezelf voor de waarde van elk goed. Je hoeft geen geld over te schrijven, maar de factuur zorgt ervoor dat alles netjes wordt geregistreerd. Met Dexxter heb je dat in een paar klikken geregeld.
Voorbeeld:
Je hebt nog een bureaustoel met een restwaarde van €100.
De marktwaarde is €80.
Je maakt een factuur aan jezelf van €80 (excl. btw).
Zo blijft je boekhouding correct tot op de laatste dag.
Let op!
Als je btw-plichtig bent, moet je ook op deze verkopen aan jezelf btw rekenen. Op die manier komt dit ook correct in je laatste btw-aangifte.
Wat als iets niets meer waard is? 💸
Bepaalde spullen hebben hun beste tijd gehad. Een oude printer, een versleten gereedschapskoffer of een gsm die niet meer werkt? Dan mag je de marktwaarde op nul zetten.
Voorbeeld
Je oude printer is kapot en niemand zou er nog iets voor betalen.
De marktwaarde = €0.
Je hoeft geen factuur of btw meer te verwerken.
Wat als de marktwaarde verschilt van de boekwaarde? 📊
Dat verschil is belangrijk. Er zijn drie situaties mogelijk:
| Situatie | Betekenis | Gevolg |
| Marktwaarde = restwaarde | Alles klopt | Geen correctie nodig |
| Marktwaarde > restwaarde | Je hebt winst | Meerwaarde wordt belast! |
| Marktwaarde < restwaarde | Je hebt verlies | Lagere waarde wordt aanvaard |
Voorbeeld van meerwaarde
Je kocht een kantoorruimte van €100.000 en schrijft die af over 20 jaar (€500 per jaar).
Na die 20 jaar (je kantoorruimte is dus volledig afgeschreven), beslis je te stoppen en dit kantoor te verkopen.
Door de stijgende immo-prijzen is deze nu €120.000 waard.
Je wordt belast op de meerwaarde van €20.000.
Dat is meteen ook de reden waarom we in dit artikel afraden om onroerend goed op te nemen in je boekhouding.
Maar meerwaarde wordt ook gebruikt in deze meer voorkomende situatie:
Je kocht een machine van €3.000 en schrijft die af over vijf jaar (€600 per jaar).
Na drie jaar beslis je te stoppen. De restwaarde is dan €1.200.
De marktwaarde bedraagt €1.500.
Je wordt belast op de meerwaarde van €300.
Hoe zit het met de btw? 🪙
Als je ooit btw hebt teruggevraagd bij de aankoop van je investering, moet je bij de stopzetting nagaan of er een btw-correctie nodig is.
Dat hangt af van de herzieningstermijn:
- 5 jaar voor roerende goederen (zoals computers of machines)
- 15 jaar voor onroerend goed (zoals gebouwen)
- Bij een controle kijkt de fiscus of je die correctie correct hebt toegepast.
Voorbeeld
Je kocht drie jaar geleden een machine met €1.000 btw en trok dat volledig af.
Je stopt nu, dus er blijven nog twee herzieningsjaren over.
Je moet 2/5 van die btw terugbetalen: €400.
In een notendop 🌰
Wanneer je je eenmanszaak stopzet:
- Breng je bezittingen in kaart.
Denk aan alle beroepsgoederen: laptop, wagen, machines, enzovoort. - Bepaal hun marktwaarde.
Wat zijn ze vandaag nog waard? - Verkoop ze aan jezelf.
Maak een factuur op, ook al betaal je jezelf niet echt. - Controleer de btw.
Kijk of je nog iets moet herzien of terugbetalen. - Wees alert voor meerwaarden!
Vooral bij vastgoed of waardevaste goederen. - Bewaar alle bewijsstukken.
De fiscus kan een stopzettingscontrole uitvoeren.
Tot slot
Een zaak stopzetten vraagt zorg. Je sluit niet alleen een hoofdstuk af, maar ook je boekhouding. Door je bezittingen correct te waarderen, je btw recht te zetten en je afschrijvingen netjes af te ronden, voorkom je problemen later.
Een goede boekhouder helpt je door de regels heen. En met een online tool zoals Dexxter hou je makkelijk overzicht.
Nuttige links 🌰
Stoppen met je eenmanszaak: wat met de afschrijvingen?
Afschrijven in een eenmanszaak: alles wat je moet weten
Drie redenen waarom je je huis of kantoor beter niet inbrengt als kost
